De priester en de Panhard

• 
• 

Dit zijn interessante foto's uit 1928, waardoor ze op zichzelf al bijna een eeuw oud zijn. Opmerkelijk is dat de auto's op de foto's in die tijd als antiquiteiten werden beschouwd en het bijschrift bij de eerste foto luidt: "De oudste auto in Frankrijk, gekocht door de Franse staat van een dominee, om vervolgens te worden bewaard in het automuseum in Compiègne."

Het volgende artikel, uit de Sydney Morning Herald van 21 februari 1928, gaat over dezelfde auto en geeft veel meer informatie. We geven het hier in zijn geheel vertaald weer:

OUDSTE AUTO TER WERELD
PANHARD VAN FRANSE ABBE
"De oudste auto ter wereld is een Panhard Levassor, die al bijna 20 jaar onafgebroken in bezit is van en gereden wordt door de Abbe [sic] Gavois uit Rainneville, in Picardië, Frankrijk. Het oude voertuig, waarvan foto's zijn gepubliceerd met de eigenaar, in de nieuwste "Autocar" bij de hand, is uitgerust met een buggy type carrosserie, met hoge houten wielen en ijzeren banden, en het heeft helmstok besturing. De motor is een V-type tweecilinder en de carburateur lijkt volgens de beschrijving op een ouderwetse koffiepot. Er wordt aangenomen dat de auto, die ongeveer 10 mijl per uur rijdt, meer dan 150.000 mijl heeft afgelegd. De auto was de zesde die werd uitgebracht door de Panhard-fabriek, die 17 jaar geleden probeerde hem terug te kopen, maar de Abbe Gavois weigerde hem te verkopen.

De abt kocht de auto oorspronkelijk tweedehands voor 15 pond. Hij kocht het van de oorspronkelijke eigenaar en beschouwde het als een antwoord op een gebed dat hij al geruime tijd had gedaan om te worden voorzien van een dergelijk voertuig, dat hij te arm was om nieuw te kopen, en hij weigerde standvastig om er afstand van te doen, zelfs toen de Panhard Levassor Co. in ruil een nieuwe moderne auto aanbood. Hij verklaarde gehecht te zijn aan zijn oude auto en twijfelde over de hoge snelheid van de moderne auto en de mogelijkheid van bandenproblemen met pneumatiek, waaraan hij niet gewend was. Hij leende de auto echter uit voor tentoonstellingsdoeleinden in Londen en stond ook toe dat de Panhard Co. de auto reviseerde, maar was ongelukkig tijdens zijn afwezigheid, omdat de vervanger luchtbanden had. Tijdens de oorlog, toen de Duitse invallers dat deel van Picardië overrompelden, ontsnapte de abt met zijn auto, maar in 1918 keerde hij terug om zijn taken te hervatten, hoewel zijn kerk was vernield. Uiteindelijk heeft de abt echter besloten om de oude auto te verkopen en de opbrengst te besteden aan de bouw van een kapel ter verheerlijking van de beschermheilige van de automobilisten, Sint-Christoffel."

Het was niet al te moeilijk om meer te weten te komen over de abt en zijn opmerkelijke auto, want hij haalde destijds de krantenkoppen over de hele wereld. We ontdekten dat de Panhard et Levassor nieuw werd verkocht aan Monsieur Emmanuel Buxtomf uit Troyes op 4 december 1891, voor een bedrag van 3.500 frank. Buxtomf zou een Panhard et Levassor dealer worden in Troyes voordat hij de auto in 1895 verkocht aan Vader Gavois, die er 1.500 franc voor betaalde en die de auto nog 34 (sommige bronnen zeggen 37) jaar zou gebruiken. De auto zou hem al in 1911 beroemd maken, toen de redactie van l'Auto op zoek ging naar de oudste auto op de weg door het Concours de l'Ancêtre te organiseren. Toen hoorden ze over pater Gavois en in de zomer van 1911 kwamen twee vertegenwoordigers van l'Auto samen met Paul Panhard naar Rainneville voor een lunch en overhandigden de eerwaarde abt een medaille. De abt vertelde hen toen: "Ik ben niet ambitieus; ik hou niet van roem en dat bewijs ik door mijn oude auto te verkiezen boven een auto van Rochet-Schneider, die ik ook bezit en die ik in mijn schuur laat staan." We hebben ook een foto van die auto gevonden. Heb je meer details? We merken op dat het meisje op de eerste foto hier ook op de achtergrond lijkt te staan.

Velen van jullie zullen het Musée National de la Voiture et Tourisme en zijn buitengewone collectie kennen, gevestigd in het indrukwekkende Château de Compiègne, maar voor zover we konden achterhalen is de Panhard van Vader Gavois daar niet meer. De auto nam deel aan de festiviteiten die werden georganiseerd voor de 100e verjaardag van Jean Panhard in 2013, waarna hij werd gerepatrieerd naar de Cité de l'Automobile in Mulhouse.

Tekst: Jeroen Booij; Foto's: Franse Nationale Bibliotheek

Plaats een reactie, stel een vraag, geef uw mening, deel aanvullende informatie of start een discussie door de onderstaande velden in te vullen