London to Brighton met een Benz Velo uit 1894: een Mille Miglia in slow motion

• 
• 
• 
• 
• 

Op zondag 1 november vertrekken opnieuw honderden veteranen vanuit Londen richting Brighton. Onder hen bevindt zich een goede bekende van ons: de Benz Velo uit 1894 van onze vrienden van het Technik Museum Sinsheim. Met zijn ruim 130 jaar behoort deze Benz steevast tot de oudste deelnemers aan de London to Brighton Veteran Car Run. Niet voor niets kreeg hij al tweemaal startnummer 1 toegewezen.

Wie denkt dat de ongeveer 90 kilometer tussen Londen en Brighton voor zo’n vroege automobiel een bescheiden zondagritje is, vergist zich. Voor Hermann Layher en zijn team is het ieder jaar opnieuw een technische en fysieke uitdaging. De eerste poging in 2023 eindigde al na twintig minuten, maar na talloze aanpassingen, reparaties en vooral veel doorzettingsvermogen wisten ze in 2024 en 2025 Brighton wel te bereiken. Beide keren op het nippertje.

Dit jaar neemt Luca alleen plaats achter het stuur van de Benz. Welke verrassingen de ruim 130 jaar oude techniek voor hem in petto heeft, zal onderweg moeten blijken. Hermann Layher blikt voor PreWarCar.nl terug op hun eerdere avonturen en legt uit waarom een London to Brighton met een Benz Velo eigenlijk te vergelijken is met een complete Mille Miglia, maar dan in slow motion.

"In 2023 waagden we onze eerste poging om met deze vroege Benz Velo de London to Brighton te rijden. Na ongeveer twintig minuten moesten we de strijd echter al opgeven. We hadden ons de rit gemakkelijker voorgesteld. De afstand leek niet bijzonder groot en de auto liep redelijk goed.

Een goede voorbereiding is echter allesbepalend. Ik heb half Duitsland doorgereisd om een vroege Benz Velo te vinden die als referentie kon dienen. Uiteindelijk vond ik er een in Beieren. De vroegste Velo’s verschillen op verschillende punten van de latere uitvoeringen, onder meer wat betreft het koelsysteem en de brandstoftank. Deze onderdelen moesten daarom eerst in hun oorspronkelijke staat worden teruggebracht.

Eerdere eigenaren hadden bovendien geprobeerd een modernere carburateur te monteren. Omdat wij juist wilden ervaren met welke technische uitdagingen de automobilisten destijds te maken hadden, moest ook deze aanpassing ongedaan worden gemaakt.

Ook over de leren aandrijfriemen bestaan verschillende opvattingen en overtuigingen. Wij gebruiken een gemoderniseerde uitvoering met een kunststof kern. Andere eigenaren van vroege automobielen zweren bij volledig leren riemen, omdat die authentieker zijn. Afhankelijk van het weer en hun leeftijd moeten zulke riemen echter regelmatig worden ingekort.

Ook moderne riemen moeten vooraf op de auto worden ingereden wanneer je ze als reserve wilt meenemen en onderweg direct wilt kunnen monteren. Anders kost het aanpassen zoveel tijd dat je waarschijnlijk niet binnen de voorgeschreven tijd in Brighton arriveert en daarmee de finishermedaille misloopt.

Toen de Velo eenmaal goed was afgesteld, konden we de London to Brighton opnieuw onder de wielen nemen. Dat de accu die voor de ontstekingsvonk zorgt af en toe de geest geeft, is volkomen normaal. Daarom heb je voor noodgevallen een tweede accu nodig. Het rijden met de Velo is betrekkelijk eenvoudig, maar het onderhoud mag nooit worden vergeten.

Tijdens de voorbereiding was de hulp van Christof Schmid van grote waarde. Hij is zonder twijfel een van de grootste kenners van de Benz Velo. Ook Mark Schaller heeft ons uitstekend geholpen. In 2025 verschenen we opnieuw aan de start en wisten we de rit daadwerkelijk te voltooien.

Wie denkt dat 90 kilometer geen grote afstand is, heeft misschien gelijk wanneer hij in een Mercedes Simplex uit 1904 rijdt. Met een Benz Velo bevind je je echter in een compleet andere wereld. Dan is diezelfde afstand een enorme onderneming.

Onderweg is er nauwelijks tijd om te eten of te drinken. De auto bepaalt wanneer er wordt gestopt. Ongeveer ieder halfuur is een korte controle van de smering en een onderhoudsbeurt noodzakelijk. Het is vooral belangrijk dat het differentieel vooraf goed wordt gesmeerd, want dat is een kwetsbaar onderdeel.

Ook de atmosferisch bediende inlaatklep en de uitlaatklep moeten optimaal worden gesmeerd. Anders kunnen ze vastlopen en niet meer goed sluiten. De daaropvolgende reparatie is bepaald geen kleinigheid. Daarom moet je regelmatig stoppen, smeren, onderhoud uitvoeren, controleren of de riemen nog goed liggen en nagaan of alles naar behoren functioneert.

Daarnaast kent het parcours enkele zeer steile hellingen. Gelukkig is onze Velo ooit achteraf voorzien van een extra bergversnelling. Die is buitengewoon nuttig wanneer je langzaam wilt rijden of een flinke helling moet overwinnen.

Toch waren er drie hellingen waarbij zelfs dat niet voldoende bleek. De bijrijder moest uitstappen, naast de auto meelopen en af en toe een flinke duw geven. Anders waren we simpelweg niet boven gekomen.

Bergaf verandert het probleem volledig. Dan moet je uiterst voorzichtig te werk gaan, omdat de remmen niet toereikend zijn voor een Velo die met volle snelheid een steile helling afrijdt. Vergeet daarbij niet dat we ons ondertussen gewoon tussen het moderne verkeer bevinden.

Onze enige echte pauze was in Crawley. Daar was net genoeg tijd voor een toiletbezoek en een snelle kop koffie. Vervolgens moesten we onmiddellijk verder om geen tijd te verliezen, want ons doel was natuurlijk het behalen van de finishermedaille.

Bij onze laatste deelname bereikten we Brighton in het allerlaatste daglicht, slechts tien minuten voordat de tijdslimiet verstreek. Maar we waren er en de medaille was binnen. Bijzonder welkom was het eten dat bij de finish op ons wachtte. De chili con carne in Brighton smaakte als de beste chili ter wereld, want honger is nu eenmaal de beste kok.

In een Benz Velo ben je volledig aan de elementen overgeleverd. Je moet dus goed voorbereid zijn op regen en kou. Tegelijkertijd kun je niet onbeperkt warme kleding en andere spullen meenemen, omdat de auto dan te zwaar wordt beladen en er nauwelijks ruimte is voor bagage.

Ook dat vraagt om een goede organisatie. Wat je werkelijk nodig hebt, ontdek je alleen door gedurende het jaar veel met de auto te rijden.

Dit jaar zal Luca de rit alleen rijden. Zelf ben ik op dat moment niet in de buurt, dus we zijn allemaal bijzonder benieuwd welke nieuwe uitdagingen de Benz Velo voor hem in petto heeft.

Na onze laatste twee deelnames aan de London to Brighton waren we de rest van het seizoen behoorlijk druk om de auto weer in goede conditie te brengen en alles te repareren wat onderweg had geleden.

Het is daarom essentieel om de auto het hele jaar door regelmatig te gebruiken. Je moet ermee vertrouwd raken en alle kleine handelingen leren kennen. Zonder die ervaring is een London to Brighton met zo’n vroege automobiel bepaald geen eenvoudige opgave.

Ook alles rond de London to Brighton is bijzonder. Wij lieten de Benz naar Londen transporteren, waarna de vrachtwagen alvast doorreed naar Brighton. Daardoor hadden we twee dagen de tijd om met de Velo door Londen te rijden. Dat hebben we met veel plezier gedaan.

Een van de hoogtepunten was de rit naar het concours d’élégance bij de Royal Automobile Club. Daar konden we in alle rust de andere deelnemende automobielen bekijken en zelf even op krachten komen. Natuurlijk reden we zowel heen als terug op eigen kracht door de Londense straten. Dat was een geweldige ervaring.

Dit zijn enkele indrukken van de London to Brighton met een vroege automobiel. We waren bijzonder trots dat we tweemaal startnummer 1 toegewezen kregen, omdat onze Benz Velo de oudste deelnemende auto was.

Onze aankomsten in Brighton in 2024 en 2025 hingen werkelijk aan een zijden draadje. Achteraf gezien was het bijna een wonder dat we beide keren de finish bereikten.

En onthoud: Schlauchblitz is het universele geheime wapen om de London to Brighton tot een goed einde te brengen!

Hartelijke groeten,

Hermann Layher"

Plaats een reactie, stel een vraag, geef uw mening, deel aanvullende informatie of start een discussie door de onderstaande velden in te vullen