Het wereldwijde magazine en verkoopplatform voor liefhebbers van klassieke auto’s, door liefhebbers.
Het wereldwijde magazine en verkoopplatform voor liefhebbers van klassieke auto’s, door liefhebbers.
Er zijn vrachtwagens, er zijn zware vrachtwagens; en dan is er de Scammell 100-Tonner. Deze mechanische reus werd aan het einde van de jaren twintig ontwikkeld voor transporten waarvoor voorheen meerdere stoomtractoren en een omvangrijke bemanning nodig waren. Er werden slechts twee exemplaren gebouwd. KD 9168, beter bekend als ‘Leaping Lena’, komt nu op de markt.
De aanleiding voor zijn ontwikkeling was het vervoer van Britse stoomlocomotieven naar de haven van Liverpool, vanwaar ze naar buitenlandse afnemers werden verscheept. Vervoer per spoor was niet altijd mogelijk. Voor het buitenland gebouwde locomotieven konden een afwijkende spoorbreedte hebben, terwijl ook lage bruggen en tunnels voor problemen zorgden.
Het transportcontract was in handen van Marston Road Services uit Lightbody Street in Liverpool. Het bedrijf werkte al samen met luitenant-kolonel Alfred George Scammell en vroeg Scammell Lorries een voertuig te bouwen dat lasten van ongekende omvang kon vervoeren.
Scammell sprak zelf van ‘the world’s biggest lorries’. Technisch directeur Percy Garibaldi Hugh en hoofdontwerper Oliver Danson North zouden slechts acht maanden nodig hebben gehad om beide voertuigen te ontwikkelen en te bouwen. Ook Ernest Marston zou nauw bij het project betrokken zijn geweest. Hij was zijn tijd vooruit met zijn opvatting dat voertuigen met veel wielen het gewicht beter verdeelden, waardoor zowel de asbelasting als de slijtage aan het wegdek afnam.
Uit de fabrieksadministratie van Scammell blijkt dat ordernummer 1287 op 23 mei 1929 werd aangemaakt. De Model Y 100-Tonner, met chassisnummer 1428, werd op 20 januari 1930 aan Marston Road Services geleverd.
De oorspronkelijke combinatie bestond uit de trekker en een speciale 100-tons transportaanhanger, zoals in de video te zien is. De trekker stond op acht enorme Henley-banden en werd aanvankelijk aangedreven door een zevenliter Scammell-benzinemotor met ongeveer 80 pk. Via een innovatieve viertraps versnellingsbak kon een topsnelheid van circa 10 km/u worden bereikt. Het verbruik bedroeg naar verluidt ongeveer één liter per 300 meter.
Begin jaren dertig werd de dorstige benzinemotor vervangen door een Gardner 6LW-zescilinder dieselmotor. Deze leverde, afhankelijk van de opgegeven specificatie, ongeveer 105 tot 112 pk. De Gardner bood meer trekkracht, een veel gunstiger verbruik en de legendarische betrouwbaarheid die deze motor bij Britse transportbedrijven zo geliefd maakte.
Wat KD 9168 aan snelheid miste, maakte hij ruimschoots goed met zijn trekkracht. In dienst van Marston Road Services, dat later opging in Edward Box & Co Ltd, vervoerde hij uitzonderlijke lasten door heel Groot-Brittannië.
Zo zou de Scammell meer dan honderd locomotieven over de Pennines hebben vervoerd. Andere opdrachten betroffen de 35 ton zware scheepsschroef van de Queen Mary, die van Londen naar Southampton moest worden gebracht, een 53 ton zwaar roer voor de Berengaria, het 73 ton wegende anker van een industriële elektromotor en talloze ketels met een gewicht van circa 60 ton. De zwaarste lading was mogelijk een transformator van maar liefst 170 ton.
Onder zware belasting konden de voorwielen van de Scammell gaan stuiteren of zelfs loskomen van het wegdek. Dat leverde hem naar verluidt de bijnaam ‘Leaping Lena’ op.
Na de nationalisatie van het Britse wegtransport in 1949 kwam KD 9168 bij British Road Services en vervolgens bij Pickfords terecht. Zowel KD 9168 als zustervoertuig BLH 21 droeg de bekende Pickfords-kleuren, totdat beide in de jaren vijftig buiten dienst werden gesteld.
Daarna werd KD 9168 gekocht door Hardwick & Sons, dat hem bewaarde en meenam naar historische evenementen. In de jaren zeventig kwam hij in handen van de familie Hudson. Van 1983 tot 2018 stond de Scammell in het British Commercial Vehicle Museum in Lancashire, waar duizenden bezoekers hem konden bewonderen.
Sinds zijn vertrek uit het museum wordt KD 9168 binnen bewaard en rijdend gehouden. Nu wordt hij opnieuw aangeboden, tijdens de openbare veiling van Brightwells op 18 augustus. Wie nog een bijzonder grote plek in de garage heeft, kan hem daarmee in één klap vullen!
Details: